{"id":8765,"date":"2025-05-21T10:25:50","date_gmt":"2025-05-21T08:25:50","guid":{"rendered":"https:\/\/www.jimberemag.org\/amayagwa\/?p=8765"},"modified":"2025-08-02T22:29:59","modified_gmt":"2025-08-02T20:29:59","slug":"indero-burundi-exetat-concours-national-education","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.jimberemag.org\/amayagwa\/indero-burundi-exetat-concours-national-education\/","title":{"rendered":"Basaba igarukanwa ry\u2019umwaka w&rsquo;icumi hamwe n&rsquo;ikibazo ca Reta co mu wa gatandatu"},"content":{"rendered":"\n<p><strong><a href=\"https:\/\/www.facebook.com\/JimbereMagazine\/posts\/pfbid0K677JkYNaqCCqm9MjMzXPv5Sx21XZqzwiVeUWdQsUP2oUcqV3j1yhfUzajBQYz5hl\">Mu ruganda rwahuje abashakashatsi mu gisata c&rsquo;indero mu ntara ya Gitega <\/a>mu kurabira hamwe inyigisho zitangwa mu gice ca kane c&rsquo;ishure shingiro basanze gukuraho umwaka w&rsquo;icumi n&rsquo;ikibazo co mu mwaka wa gatandatu vyatumye ubumenyi bugabanuka kuva aho haje indinganizo nshasha kuva mu mwaka wa 2013. Basavye ko indinganizo ya kera yogaruka&#8230;<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Pierre Claver Mukarabe yari arongoye umugwi w&rsquo;abahinga 50 muri urwo ruganda yamenyesheje ko inyigisho nshasha zaje inyuma y&rsquo;umwaka wa 2013 zatanzwe ata cigwa kibaye cerekana umusaruro n&rsquo;akamaro zizogira.&nbsp;<em>\u00ab&nbsp;Inyigisho zaciye zitangwa mu nyuma zatanzwe ata cigwa kibaye cerekana ingene izo nyigisho nshasha zizogira akamaro ku bana, dusanga rero hariho ivyigwa vyinshi bitasubiye kwigishwa nk&rsquo;insomerwa kumenya kwandika neza, kumenya kugira ivyegeranyo bita raporo canke ivyo kumenyesha inkuru (ibigana nkuru) ugasanga nta vyo bashizemwo.&nbsp;\u00bb<\/em><\/p>\n\n\n\n<p>Mukarabe abandanya yigana ko basanze mu mwaka wa 7 na 8 ata vyigwa bijanye n&rsquo;amayagwa birimwo, ibirimwo na vyo basanze\u00a0 ata kanovera bifise, hakaba n\u2019ivyo abarezi batigisha kandi biriho, ivyatumye abana badatahura ikintu na kimwe: <em>\u00ab\u00a0Twasanze hariho ivyo abigisha batigisha kandi biriho, dusanga amasaha ni make ugereranije n&rsquo;ayategerezwa kugira abo bana bagira ubumenyi bukwiye.\u00a0\u00bb<\/em><\/p>\n\n\n\n<p>Ukwo gutituka kw&rsquo;akanovera mu bumenyi bituma abanyeshure baheza amashure yisumbuye&nbsp; ata bumenyi bukwiye bafise kuko vyibonekeza iyo bagiye muri Kaminuza. Mukarabe yagize ati:&nbsp;<em>\u00ab&nbsp;Nka twebwe twigisha muri kaminuza urashobora kuvuga umunsi wose ntihagire umwana akwishura kuko abuze ingene yisigura atazi kuvuga. Twasanze amahangiro yose atashitsweko.&nbsp;\u00bb<\/em><\/p>\n\n\n\n<p>Yabandanije avuga ko muri urwo ruganda babikosoye. Basavye ko hogarukanwa umwaka w&rsquo;icumi, hayuma ikibazo gikorerwa mu mwaka wa 9 cosubira gukorwa mu mwaka wa gatandatu ndetse bashizemwo ubuhinga bushasha bwo kwigisha baravye ibikenewe ubu n&rsquo;ubushobozi ab&rsquo;ubu bategerezwa kuronka, hagashiramwo n&rsquo;ivyigwa bishasha bijanye n&rsquo;ibi bitari bifise akanovera. Agira ati&nbsp;:&nbsp;<em>\u00ab&nbsp;Ingorane nkuru twazisanze mu guhindura inyigisho zahora zitangwa kera imbere y&rsquo;umwaka wa 2013 aho bakuraho umwaka w&rsquo;icumi, hanyuma ntibasubire gukoresha ikibazo mu mwaka wa 6&#8230;&nbsp;\u00bb<\/em><\/p>\n\n\n\n<p><strong>Mu bushikiranganji bw&rsquo;indero bati mutosore utunenge twose &#8230;<\/strong><\/p>\n\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"alignright size-full is-resized\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"684\" height=\"395\" src=\"https:\/\/www.jimberemag.org\/amayagwa\/wp-content\/uploads\/2025\/05\/Indero-abari-mu-nama-yi-Gitega.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-8777\" style=\"width:511px;height:auto\" srcset=\"https:\/\/www.jimberemag.org\/amayagwa\/wp-content\/uploads\/2025\/05\/Indero-abari-mu-nama-yi-Gitega.jpg 684w, https:\/\/www.jimberemag.org\/amayagwa\/wp-content\/uploads\/2025\/05\/Indero-abari-mu-nama-yi-Gitega-300x173.jpg 300w\" sizes=\"auto, (max-width: 684px) 100vw, 684px\" \/><\/figure>\n<\/div>\n\n\n<p>Umushikiranganji w\u2019indero Fran\u00e7ois Havyarimana yahamagariye abajejwe gutunganya inyigisho, abahinga n\u2019abigisha bitavye urwo ruganda gutosora utunenge twoba turimwo muri izo nyigisho bakazihinyanyura kugira akanovera k\u2019indero gatsimbatare.<\/p>\n\n\n\n<p>Havyarimana ati&nbsp;:&nbsp;<em>\u00ab&nbsp;Mwicare mukosore utunenge, n&rsquo;ivyo twabatumye dukeneye ko muduha ikintu gitomoye kizotuma abanyeshure bacu baduza ubumenyi.&nbsp;\u00bb<\/em><\/p>\n\n\n\n<p>Umushikiranganji yaragarutse ku kibazo c&rsquo;indimi zigishwa mu Burundi aca asaba abari muri urwo ruganda gutanga ivyiyumviro vyofatirwako kugira zigishwe neza. Yagize ati: \u00ab&nbsp;Mwebwe nk&rsquo;abahinga mubona izo ndimi zotangwa ryari? Muhava muvuga muti&nbsp; twe dukeneye ko igiswahili cigishwa n&rsquo;abanyagiswahili, ib\u2019icongereza bati dukeneye ko icongereza cigishwa n\u2019ab\u2019icongereza ,ab&rsquo;igifaransa bati igifaransa ni ururimi rwigishwamwo duhave dusanga ivyo bitatu vyose umunyeshure asohoka ata na kimwe atahura.Tugomvye ko bamenya vyose bihava bitugora\u2026&nbsp;\u00bb<\/p>\n\n\n\n<p>Yarongeye asaba ko imyimenyerezo y&rsquo;insomerwa yokomezwa igatondekwa mu ntonde zo kwigisha indimi. Abo bahinga yabasavye kandi kuraba ivyoshimikirwako kugira ngo inyigisho z&rsquo;akanovera zitsimbatazwe mu Burundi no kwerekana umwaka izo nyigisho zotangurirwako<\/p>\n\n\n\n<p><strong>N&rsquo;abavyeyi bashimangira ko kugarukana indinganizo ya kera vyofasha&#8230;<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Bamwe mu batandukanye harimwo abavyeyi barashimye ivyapfunditswe muri urwo ruganda, bakabona ko hamwe vyoshirwa mu ngiro vyofasha, maze ubumenyi bugasubirana akanovera.<\/p>\n\n\n\n<p>U.M, umuvyeyi afise umwana yiga mw&rsquo;ishure shingiro mu gisara ca Bujumbura yagize ati:&nbsp;<em>\u00ab&nbsp;Hamwe intunganyo ya kera yogaruka vyofasha kuko ubu abana ntibabona ivyo barimwo. Mu kwiga ubanza gutora inkoni. Ariko kera umwana yaja mu mwaka w&rsquo;indwi azi icagiye gukora.&nbsp;\u00bb<\/em><\/p>\n\n\n\n<p>Uyo mvuyeyi abandanya avuga ko ubu abana bataronka ubumenyi bukwiye kuko umwana aheza mu mwaka wa 13 atazi no kwindora mu gifaransa canke mu congereza. Akavuga ko ubu kugira umwana aronke ubumenyi bukwiye bisaba ko umuronderera abamwigisha inyuma y&rsquo;amasaha yo kw&rsquo;ishure (cours du soir). Yagize ati: <em>\u00ab&nbsp;Ushaka ko umwana aronka amanota ndetse n&rsquo;ubumenyi bisaba ko utanga ayandi mahera ukarondera abamwigisha inyuma yo kuva kw&rsquo;ishure. Ariko si abavyeyi bose bafise ayo mikoro, nka ruguru biragoye cane. Murumva ko hakiriho ahagaze mu nyigisho aha mu Burundi.&nbsp;\u00bb<\/em><\/p>\n\n\n\n<p>Uwundi muvyeyi nawe nyene wo mu gisagara ca Bujumbura abona ko intunganyo nshasha ata co yari yishe ahubwo boyitunganya neza imyaka ikaguma uko yari kera umwana agakora ikibazo gituma aja mu w&rsquo;indwi, kuko ngo ubu kubera bose bunguruzwa atagisabwe niyo mpamvu babifata ibisanzwe.<\/p>\n\n\n\n<p>Kugaruna indinganizo ya kera nk\u2019uko bivugwa n\u2019abashakashatsi mu ndinganizo y\u2019ivyigwa vyogira ico vyungura, kuko ubu vyibonekeza umwana yiga akarinda aheza adashobora guhagararira ivyiyumviro vyiwe ngo abishikirize neza mu rurimi yize, mbere n\u2019ikirundi bose ugasanga ntibazi no kucandika.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Mu ruganda rwahuje abashakashatsi mu gisata c&rsquo;indero mu ntara ya Gitega mu kurabira hamwe inyigisho zitangwa mu gice ca kane c&rsquo;ishure shingiro basanze gukuraho umwaka w&rsquo;icumi n&rsquo;ikibazo co mu mwaka wa gatandatu vyatumye ubumenyi bugabanuka kuva aho haje indinganizo nshasha kuva mu mwaka wa 2013. Basavye ko indinganizo ya kera yogaruka&#8230; Pierre Claver Mukarabe yari [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":52,"featured_media":8774,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"footnotes":""},"categories":[205],"tags":[320,438],"coauthors":[669],"class_list":["post-8765","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-indero","tag-ishure-shingiro","tag-urwaruka"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.jimberemag.org\/amayagwa\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/8765","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.jimberemag.org\/amayagwa\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.jimberemag.org\/amayagwa\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.jimberemag.org\/amayagwa\/wp-json\/wp\/v2\/users\/52"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.jimberemag.org\/amayagwa\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=8765"}],"version-history":[{"count":4,"href":"https:\/\/www.jimberemag.org\/amayagwa\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/8765\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":8779,"href":"https:\/\/www.jimberemag.org\/amayagwa\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/8765\/revisions\/8779"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.jimberemag.org\/amayagwa\/wp-json\/wp\/v2\/media\/8774"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.jimberemag.org\/amayagwa\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=8765"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.jimberemag.org\/amayagwa\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=8765"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.jimberemag.org\/amayagwa\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=8765"},{"taxonomy":"author","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.jimberemag.org\/amayagwa\/wp-json\/wp\/v2\/coauthors?post=8765"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}